
Microsoft Word to procesor
tekstu firmy Microsoft, najpopularniejszy obecnie tego
typu program na świecie. Pierwotnie stworzony przez Richarda
Brodie dla komputerów PC
z systemem DOS w roku 1983. Kolejne wersje
powstawały dla Macintosha (1984), SCO UNIX i Windows
(1989). Pierwotnie
samodzielny program, stał się później częścią pakietu
biurowego Microsoft Office.
Word zawdzięcza wiele Bravo, pierwszemu z
procesorów tekstu wykorzystujących GUI, opracowanemu przez firmę Xerox PARC.
Twórca Bravo, Charles Simonyi opuścił PARC w 1981 roku i
przeniósł się do Microsoftu.
Spis treści
[ukryj] |
|
Ten artykuł wymaga dopracowania zgodnie z zaleceniami edycyjnymi. |
Pierwsze wydanie Word-a dla komputerów z DOSem pod koniec 1983 roku nie
zostało dobrze przyjęte. Sprzedaż była o wiele niższa niż konkurencyjnych
produktów, takich jak WordPerfect.
Popularność zyskała natomiast wersja dla komputerów Macintosh
wydana w roku 1985.
Dobrze przyjęte zostało zwłaszcza drugie duże wydanie, wersja 3.01 z roku 1987 (wersja 3.00 była
pełna błędów i szybko została wycofana). Jak inne programy dla komputerów
Macintosh, wersja ta działała w trybie "to co widzisz, otrzymasz na
wydruku" (WYSIWYG).
Chociaż MS-DOS jest systemem opartym o środowisko znakowe, Word był
pierwszym procesorem tekstu dla PC-tów, który pokazywał pewne cechy
formatowania, takie jak pogrubienie czy pochylenie czcionki, bezpośrednio w
tekście edytowanym na ekranie. Inne dosowe procesory tekstu, takie jak WordStar i
WordPerfect, używały prostych, wyłącznie tekstowych metod, gdzie wyróżnienia
były pokazywane jako znaczniki wokół wyróżnionego tekstu, a w najlepszym
przypadku używano w tym celu odmiennych kolorów.
Cechą charakterystyczną programu, jak zresztą wszystkich programów dla
systemu DOS, był swoisty zestaw poleceń. Na przykład polecenie zapisania pliku
w Wordzie wywoływane było sekwencją Escape-T-S, a ponieważ większość
sekretarek nauczyła się już do tej pory obsługi WordPerfecta, firmy niechętnie
zmieniały program na konkurencyjny, zawierający niewielką tylko ilość
usprawnień.
Pierwsza wersja Worda dla Windows, kosztująca w roku 1989 500 dolarów, pokazywała
przyszły kierunek rozwoju programu. Wykorzystano doświadczenia z wersji dla
systemu Mac OS: użyto standardowych poleceń systemu Windows do typowych
operacji (jak control-S do zapisywania pliku). Wraz z wydaniem Windows 3.0
w 1990 roku, sprzedaż zaczęła rosnąć (Word 1.0 działał znacznie lepiej z
Windows 3.0 niż z poprzednimi wersjami Windows dla procesorów 386 i 286). Wraz
z wydaniem wersji 2.0 Worda dla Windows firma Microsoft zaczęła zdobywać
przewagę na rynku procesorów tekstu.
Word nigdy nie miał poważnych rywali na Macintoshach, mimo istnienia
programów takich jak Nisus, które posiadały takie
możliwości jak zaznaczanie niespójnych obszarów, które pojawiło się dopiero w
Wordzie 2002 (Office XP) i pomimo przekonania niektórych użytkowników, że do
programu nie wprowadzono żadnych znaczących poprawek między wersją 3.01 w 1987
i 5.0 w 1991 roku. Natomiast wielu użytkowników nadal wierzy, że Word 5.1
for Macintosh jest najlepszym z dotychczas napisanych procesorów tekstu,
dzięki jego elegancji, względnej prostocie użycia i bogatym możliwościom. Za to
wersja 6.0 dla Macintosha, wydana w 1994 roku została po prostu wyszydzona.
Była to pierwsza wersja, w której jądro kodu było identyczne dla Windows i dla
Maków. Często skarżono się, że jest to powolne, niezgrabne bloatware.
Wersja dla Windows, która nastąpiła bezpośrednio po wersji 2.0, również została
oznaczona jako 6.0, żeby ujednolicić nazewnictwo.
Kolejne wersje otrzymały więcej możliwości niż tylko przetwarzanie tekstu.
Narzędzie rysowania pozwala na wykonywanie prostych operacji z zakresu desktop publishing,
takich jak dodawanie grafik do dokument, chociaż specjalizowany program będzie
się niewątpliwie nadawał do tego lepiej. W kolejnych latach dodano między
innymi obsługę wielu użytkowników, porównywanie dokumentów, wsparcie wielu
języków i inne możliwości.
Microsoft Word jest obecnie najpopularniejszym procesorem tekstu, a podstawowy
format tworzonych przez niego plików stał się de facto
standardem, który muszą obsługiwać konkurujące produkty. Filtry eksportu i
importu dla tego formatu zostały wmontowane w wiele procesorów tekstu, takich
jak AbiWord
czy OpenOffice.
Większa część tej funkcjonalności została osiągnięta przez reverse engineering, ponieważ dokumentacja
formatu jest dostępna jedynie dla partnerów Microsoftu. W kolejnych wersjach
programu format zapisu zmieniał się zarówno w istotny jak i subtelny sposób.
Często formatowanie z nowszych wersji znika, kiedy dokument otwierany jest w
starszym programie, po prostu dlatego, że ten nie miał jeszcze jego obsługi.
Format DOC dla Word 97 został publicznie udokumentowany przez Microsoft, ale
kolejne wersje stały się dostępne tylko dla partnerów, rządów i instytucji.
Plotka w przemyśle programistycznym głosi, że pewne cechy formatu nie są do
końca zrozumiane nawet przez sam Microsoft. Ostatnio firma ogłosiła, że jej
oprogramowanie biurowe zostanie oparte o format zdefiniowany na podstawie XML. Word 2003 może
opcjonalnie obsługiwać XML, przy użyciu publicznie udokumentowanego schematu
zwanego "WordProcessingML" [1], dostępnego we
wszystkich odmianach Word 2003 i zaaprobowanego przez takie instytucje jak rząd
Danii (por. OpenDocument). Odmiana "professional" pozwala
na bezpośrednie użycie schematów innych niż Microsoftowy. Celem napisanej w Javie i dostępnej jako open-source
biblioteki Apache
POI jest umożliwienie czytania i zapisu plików w binarnym formacie Worda.
Tak jak inne programy z zestawu Microsoft
Office, Worda można w dużym stopniu dopasować przy użyciu wbudowanego
języka makr (pierwotnie był to WordBasic, a poczynając od Worda 97 - Visual Basic for Applications).
Jednak cecha ta pozwala również ukrywać w dokumentach wirusy komputerowe, jak
na przykład wirus Melissa.
Z tego powodu, użytkownicy edytora powinni się upewnić, że poziom
bezpieczeństwa ustawili na wysoki (Narzędzia/Makro->Zabezpieczenia). Należy
również zainstalować oprogramowanie antywirusowe. Pierwszym wirusem, o którym
wiadomo że infekował pliki Worda był Concept, dość niegroźny, mający zademonstrować
możliwość istnienia wirusów języka makr.
Od lutego 2007 roku na rynku dostępne jest nowe wydanie programu Word -
2007. Nowa wersja ma całkowicie zmieniony interfejs - zamiast typowego menu
zastosowano Wstążkę. Nowe wydanie ma być bardziej
intuicyjne.
Wersje dla MS-DOS:
Wersje dla Apple
Macintosh:
Wersje dla Microsoft Windows:
Wersje dla SCO
UNIX: